Gdzie dziś szukać pamiątek po Hucie Metali Nieżelaznych?

Serial Netflixa ,,Ołowiane Dzieci” wywołał ogromne zainteresowanie dawną Hutą Metali Nieżelaznych ,,Szopienice”. W jej rolę wcielił się budynek Elektrociepłowni Zabrze. Prawdziwa Huta Metali Nieżelaznych była jednak potężnym kompleksem rozciągającym się na obszarze trzech obecnych dzielnic Katowic: Szopienic, Burowca, a nawet Dąbrówki Małej. Od 1976 roku rozpoczęto proces wyłączania najbardziej szkodliwych oddziałów. Było to nierozerwalnie powiązane z pracą wykonaną przez dr Jolantę Wadowską-Król, prof. Bożenę Hager-Małecką i wąskie grono osób zaangażowanych w tą sprawę. Huta gasła od lat 80 XX w. Swój żywot dokonała ostatecznie w 2008 r. – wtedy to zamknięty został jej ostatni wydział: Walcownia Taśm. Większość obiektów przynależących dawniej do HMN została rozebrana, zburzona, albo rozkradziona. Przez wiele lat nikt nie opiekował się spuścizną po szopienickim hutnictwie cynku i ołowiu. W tym miejscu warto zadać pytanie: gdzie dziś szukać pamiątek po byłej Hucie? Spieszymy z odpowiedzią: tym miejscem jest Muzeum Hutnictwa Cynku WALCOWNIA.

Nasz obiekt przetrwał – uratowany przez Fundację Ochrony Dziedzictwa Przemysłowego Śląska i byłych pracowników Huty. Muzeum zlokalizowane jest w dawnym wydziale walcowni cynku Huty Metali Nieżelaznych ,,Szopienice”. Co najważniejsze – posiada oryginalne, autentyczne wyposażenie, co wydaje się wręcz nieprawdopodobne. Wyposażenie, które ciągle jest w ruchu – niektóre maszyny są cyklicznie uruchamiane. Tu nie zmieniło się praktycznie nic od 120 lat!

Walcownia Cynku w 1927 r. – Hala Maszyn Parowych

Walcownia Cynku w 2026 r. – Hala Maszyn Parowych

Cztery potężne maszyny parowe z 1904 r., walcarki wstępne i wykańczające oraz maszyny obrabiające – to wszystko na wyciągnięcie ręki w naszym Muzeum.

Walcownia powstała jako część Huty Bernhardhi w roku 1904. Huta w latach 30 XX w. zmieniła swój profil – powstał na niej Wydział Elektrolizy Cynku HMN ,,Szopienice”, pracujący nieprzerwanie do 2003 roku. Natomiast Walcownia przez cały okres swojego trwania była wydziałem przetwórczym: produkowała głównie blachy i taśmy cynkowe, a także kubki bateryjne.

Kiedy Walcownia została zamknięta – zaopiekowali się nią byli pracownicy Huty. Dobrze wiedzieli, jak cenne wyposażenie znajduje się w Walcowni. Mówimy tu o unikatowym na skalę europejską ciągu technologicznym do wytwarzania blach i taśm cynkowych. Walczyli o to, aby właśnie w Walcowni powstało Muzeum Hutnictwa Cynku – będące spadkobiercą burzliwych (ciemnych i jasnych) dziejów szopienickiego hutnictwa cynku i ołowiu. Ich marzenia zostały zrealizowane w 2013 – kiedy Walcownię przejęła Fundacja Ochrony Dziedzictwa Przemysłowego Śląska. Za sprawą olbrzymiego wysiłku i trudu Fundacji – od 2015 r. obiekt funkcjonuje już jako Muzeum. Opowiadające o całej historii hut Szopienic i Burowca. W Walcowni swoje miejsce znaleźli również byli pracownicy – Stowarzyszenie n/rz. Powstania Muzeum Hutnictwa Cynku. Prowadzą oni Izbę Tradycji Hutniczych z wyjątkowymi pamiątkami i artefaktami po dawnej Hucie.

Wchodząc do Walcowni – wkraczają Państwo do prawdziwej, dawnej części Huty Metali Nieżelaznych. Nasi przewodnicy opowiedzą jej pełną, 190-letnią historię. Odpowiedzą także na wszystkie pytania – związane również z wątpliwościami po obejrzeniu ,,Ołowianych Dzieci”. W Walcowni bije przemysłowe serce regionu – zapraszamy do jego doświadczenia. Jesteśmy do Państwa dyspozycji w weekendy, oraz w tygodniu (wtorek-piątek).

Oprowadzanie z przewodnikiem w weekendy:

10.30, 12.00, 13.30, 15.00, 16.30

Oprowadzanie z przewodnikiem w tygodniu (wtorek-piątek):

12.00, 14.00

Serdeczenie zapraszamy!